Thực đơn cho người bị ung thư gan nên ăn gì và kiêng gì?

Chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ kiểm soát và ức chế ung thư gan. Việc lựa chọn thực phẩm cho người bị ung thư gan phù hợp, kiêng kị một số món ăn và đảm bảo cung cấp đủ dưỡng chất có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình điều trị và tình trạng sức khỏe của bệnh nhân ung thư gan.

Vai trò của chế độ dinh dưỡng trong điều trị ung thư gan

Gan là cơ quan chính trong hệ tiêu hóa và chuyển hóa thức ăn của cơ thể. Khi tế bào ung thư xuất hiện, chức năng tiêu hóa của gan bị ảnh hưởng nặng nề. Việc duy trì chế độ ăn uống hợp lý giúp cải thiện hệ miễn dịch, ngăn ngừa tình trạng xấu đi và hỗ trợ quá trình phục hồi của bệnh nhân ung thư gan.

Nhóm thực phẩm nên bổ sung

Protein nạc

Các loại thực phẩm giàu protein nạc như cá, gia cầm, đậu và sữa ít đường giúp bệnh nhân dễ tiêu hóa và không gây áp lực lớn lên gan. Protein nạc còn cung cấp dưỡng chất giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi sau điều trị.

Các loại hạt

Các loại hạt như ngũ cốc, gạo lứt, lúa mì, yến mạch và ngô cung cấp carbohydrate và glucose quan trọng. Những chất này giúp tăng cường sức khỏe tế bào, hỗ trợ quá trình phục hồi và duy trì năng lượng cần thiết cho cơ thể.

Rau, củ, quả xanh

Rau bina, bông cải xanh, mầm Brussels, khoai lang, cà rốt và các loại quả như táo, cam và quả mọng là nguồn cung cấp vitamin và khoáng chất thiết yếu. Những dưỡng chất này giúp cải thiện hệ miễn dịch, tăng cường sức đề kháng và duy trì sức khỏe tổng thể.

Gừng

Gừng có tác dụng giảm triệu chứng buồn nôn và nôn ói, thường gặp ở bệnh nhân ung thư gan. Bệnh nhân có thể dùng gừng tươi để pha trà hoặc chế biến vào món ăn hàng ngày để giảm thiểu các cơn buồn nôn.

Trà xanh và trà đen

Trà xanh và trà đen chứa polyphenols, chất chống oxy hóa giúp ức chế sự phân chia và di căn của tế bào ung thư. Polyphenols còn giúp bảo vệ cơ thể và ngăn ngừa một số biến chứng nguy hiểm như ung thư phổi, dạ dày và đại tràng.

Dầu ô liu và dầu hạt cải

Dầu ô liu và dầu hạt cải ít chất béo, tốt cho gan và hỗ trợ quá trình tiêu hóa dễ dàng. Bệnh nhân nên sử dụng những loại dầu này khi chế biến thực phẩm để tránh gây áp lực lớn lên gan và thận.

Nhóm thực phẩm nên kiêng

Thực phẩm giàu chất béo

Bệnh nhân ung thư gan nên tránh xa các món ăn chứa nhiều chất béo như đồ chiên xào, bánh nướng và các loại thịt chiên rán. Chất béo có thể gây áp lực lớn lên gan và làm tăng nguy cơ tổn thương tế bào gan.

Thực phẩm giàu protein thông thường

Mặc dù protein nạc lành tính, các loại protein thông thường có thể tích tụ chất thải độc hại ở gan. Bệnh nhân nên hạn chế ăn các món làm từ trứng, đậu và nấm để tránh làm tình trạng bệnh trầm trọng hơn.

Thực phẩm chứa nhiều muối

Thực phẩm mặn như dưa muối, cá muối, thịt hun khói và đồ đóng hộp chứa nhiều muối không tốt cho gan. Bệnh nhân nên tuân thủ chế độ ăn nhạt để giảm thiểu tác động xấu lên gan và hỗ trợ quá trình điều trị.

Một số thực phẩm khác

Bệnh nhân ung thư gan nên kiêng bia rượu, đồ uống có cồn, cà phê và nước ngọt có gas. Đồng thời, tránh ăn các loại thực phẩm bảo quản không đúng cách, đồ hết hạn sử dụng và đồ ăn quá nóng, quá lạnh, quá mặn, quá ngọt hoặc quá cay. Hạn chế tiêu thụ các loại thịt đỏ như thịt lợn và thịt bò.

Nguyên tắc xây dựng thực đơn cho người bị ung thư gan

Xây dựng một thực đơn hợp lý và khoa học cho bệnh nhân sau phẫu thuật u não không chỉ giúp cơ thể hồi phục nhanh chóng mà còn hỗ trợ chức năng não bộ, tăng cường sức đề kháng và giảm thiểu nguy cơ biến chứng. Dưới đây là một số nguyên tắc quan trọng trong việc xây dựng thực đơn cho người bị ung thư gan:

Cung cấp đủ năng lượng

Bệnh nhân ung thư gan cần duy trì năng lượng cần thiết cho cơ thể, đảm bảo cung cấp đủ 25 – 40 kcal/kg/ngày. Điều này giúp bệnh nhân duy trì cân nặng, tăng cường hệ miễn dịch và phục hồi sức khỏe sau điều trị.

Đảm bảo đủ chất dinh dưỡng

Chế độ ăn uống phải cung cấp đầy đủ chất đạm, vitamin và khoáng chất thiết yếu. Chất đạm giúp bảo vệ và phục hồi tế bào, vitamin và khoáng chất giúp tăng cường sức đề kháng và cải thiện tình trạng sức khỏe tổng thể của bệnh nhân.

Việc tuân thủ các nguyên tắc dinh dưỡng và lựa chọn thực phẩm phù hợp sẽ giúp bệnh nhân ung thư gan cải thiện tình trạng sức khỏe, hỗ trợ quá trình điều trị và tăng cường chất lượng cuộc sống.

Thực đơn món ăn cho người ung thư gan

Thực đơn cho người bị ung thư gan đóng vai trò rất quan trọng trong việc hỗ trợ quá trình điều trị và giúp cơ thể duy trì sức khỏe. Một thực đơn hợp lý không chỉ giúp cung cấp đủ năng lượng mà còn hỗ trợ gan hoạt động hiệu quả hơn, giảm thiểu tác dụng phụ từ quá trình điều trị và tăng cường hệ miễn dịch. Dưới đây là một số món ăn thích hợp cho người ung thư gan.

Các món súp và cháo

• Cháo hạt sen ý dĩ: Hạt sen cung cấp chất xơ và chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương. Cucurmin trong ý dĩ có tác dụng ngăn chặn sự phát triển của tế bào ung thư gan.
• Cháo bí đỏ: Bí đỏ chứa nhiều beta-caroten và flavonoids có khả năng giảm sự lan rộng của tế bào ung thư, đồng thời cung cấp vitamin và khoáng chất giúp cơ thể phục hồi.
• Cháo cá hồi: Cá hồi chứa nhiều axit béo omega-3, giúp kiểm soát các phản ứng viêm tại gan và tăng cường sức khỏe tế bào.
• Súp gà nấm: Thịt gà là nguồn cung cấp protein dồi dào, hỗ trợ quá trình phục hồi tế bào. Nấm giàu chất xơ, vitamin B và E giúp cải thiện hệ tiêu hóa và tăng cường sức khỏe tổng thể.

Các món canh và rau củ

• Canh cá nấu cà chua: Cá cung cấp protein cần thiết, còn cà chua chứa lycopene chống oxy hóa, giúp giảm sự phát triển của tế bào ung thư.
• Canh sườn lợn nấu súp lơ: Súp lơ rất giàu folate, vitamin K, C, E và lutein, giúp tăng cường enzyme trong cơ thể, đào thải độc tố và làm chậm sự phát triển của tế bào ung thư. Sườn lợn cung cấp protein hỗ trợ quá trình phục hồi.
• Rau củ hấp: Rau củ chứa nhiều chất xơ, vitamin C, E và folate, giúp hỗ trợ tiêu hóa, kiểm soát bệnh lý gan và cải thiện tình trạng ung thư gan.
• Canh tôm nấu bí: Bí sở hữu hàm lượng cao chất xơ, vitamin A và C, giúp chống oxy hóa và phục hồi tế bào. Tôm cung cấp protein và omega-3 giúp tăng cường sức khỏe gan.

Các món chính

• Gà hầm nấm hương: Nấm hương giàu chất xơ và chất chống oxy hóa bảo vệ gan khỏi các gốc tự do. Thịt gà là nguồn protein dồi dào, giúp tái tạo tế bào mới tại gan.
• Cá hồi hấp xì dầu: Cá hồi chứa omega-3, protein và vitamin D giúp chống lại sự tăng sinh tế bào ung thư gan và hỗ trợ quá trình phục hồi.
• Mướp đắng nhồi thịt: Mướp đắng có hàm lượng cao chất xơ, vitamin C, A và flavonoids giúp thanh lọc và giải độc, giảm áp lực lên gan.

Các món ăn no

• Cơm gạo lứt: Gạo lứt có chỉ số glycemic thấp, giúp duy trì mức đường huyết ổn định và giảm nguy cơ phát triển tế bào ung thư. Gạo lứt chứa polyphenol và flavonoids hỗ trợ quá trình phục hồi.
• Yến mạch: Yến mạch cung cấp chất xơ và chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào gan và tăng cường sức khỏe tổng thể.
• Cơm nấu cùng các loại hạt: Cơm nấu cùng các loại hạt như đậu đen, đậu Hà Lan, hạt sen, hạt kê giúp tăng lượng đạm và chất xơ, giảm lượng đường hấp thụ, hỗ trợ gan phục hồi.

Các món tráng miệng

• Hoa quả tươi: Hoa quả tươi cung cấp vitamin, khoáng chất và chất xơ, giúp bảo vệ tế bào gan khỏi các gốc tự do và tăng cường hệ miễn dịch.
• Sữa chua không đường: Sữa chua không đường chứa probiotics, giúp cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột, cải thiện tiêu hóa và tăng cường hệ miễn dịch.
• Granola: Granola là hỗn hợp các loại hạt và ngũ cốc sấy khô, giúp tăng cường chức năng tiêu hóa, duy trì mức đường huyết ổn định và loại bỏ độc tố khỏi cơ thể. Granola cung cấp đa dạng chất dinh dưỡng như protein, sắt, magie và vitamin E, giúp cải thiện tình trạng sức khỏe của bệnh nhân ung thư gan.

Mẹo giúp bệnh nhân ung thư gan ăn ngon miệng hơn

Ung thư gan và các phương pháp điều trị liên quan có thể khiến người bệnh cảm thấy chán ăn, thay đổi khẩu vị, nôn và buồn nôn, dẫn đến ăn ít đi. Để giúp bệnh nhân ăn ngon miệng hơn, bạn có thể áp dụng một số mẹo sau:

• Ăn nhiều bữa nhỏ trong ngày: Thay vì đợi đến khi đói, bệnh nhân nên duy trì chế độ ăn uống đều đặn với nhiều bữa nhỏ trong ngày.
• Chọn thực phẩm có mùi thơm dễ chịu và hương vị hợp khẩu vị: Việc chọn thực phẩm có mùi hương và hương vị dễ chịu sẽ giúp kích thích sự thèm ăn của bệnh nhân.
• Tăng cường hương vị món ăn: Sử dụng các loại gia vị như húng quế, hương thảo, hạt tiêu, hoặc chút chanh để làm tăng hương vị của món ăn mà không cần dùng quá nhiều muối.
• Chế biến món ăn bắt mắt: Trình bày món ăn một cách thẩm mỹ, sử dụng nhiều màu sắc từ các loại rau củ quả để tạo sự hấp dẫn và kích thích thị giác.
• Ăn kèm các loại rau sống: Một số loại rau sống như xà lách, rau cải xoong, rau mùi có thể ăn kèm với các món chính để tăng thêm hương vị và chất xơ.
• Sử dụng đồ uống thảo dược: Các loại trà thảo dược như trà gừng, trà hoa cúc, trà xanh có thể giúp kích thích tiêu hóa và tạo cảm giác dễ chịu khi ăn.
• Thử các món ăn mới: Để tránh sự nhàm chán, hãy thay đổi thực đơn và thử các món ăn mới theo từng tuần hoặc tháng.

Thực đơn cho người bị ung thư gan cần được xây dựng một cách cẩn thận và khoa học, đảm bảo cung cấp đủ dưỡng chất, năng lượng và hỗ trợ quá trình điều trị, phục hồi. Việc tuân thủ các nguyên tắc dinh dưỡng và lựa chọn thực phẩm phù hợp không chỉ giúp bệnh nhân cải thiện tình trạng sức khỏe, mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống. 

Đội ngũ biên soạn: Nhà Thuốc An Tâm