Thuốc mỡ tra mắt Tetracyclin 1% là thuốc gì? Công dung và liều dùng

Thuốc mỡ tra mắt Tetracyclin 1% là một trong những loại kháng sinh quen thuộc nhất trong tủ thuốc của nhiều gia đình Việt Nam. Tuy nhiên, vì quá phổ biến nên thuốc thường bị sử dụng sai cách, dẫn đến những hậu quả không mong muốn như kháng thuốc hay kích ứng.

Thuốc mỡ tra mắt Tetracyclin 1% là thuốc gì?

Thuốc Tetracyclin 1% là thuốc kháng sinh dạng mỡ (ointment), được bào chế chủ yếu để điều trị các tình trạng nhiễm khuẩn tại mắt do các vi khuẩn nhạy cảm gây ra. Thành phần chính là Tetracyclin hydrochloride kết hợp với tá dược thuốc mỡ (thường là Vaselin/Paraffin) để tạo độ bám dính trên niêm mạc.

Thông tin chi tiết thuốc:

• Số đăng ký: VD-17566-12.
• Dạng bào chế: Thuốc mỡ.
• Quy cách: Tuýp.
• Thành phần: Tetracycline.
• Chỉ định: Loét giác mạc, Viêm giác mạc, Viêm kết mạc dị ứng.
• Nhà sản xuất: VIDIPHA.
• Nước sản xuất: Việt Nam.
• Xuất xứ thương hiệu: Việt Nam.
• Thuốc cần kê toa: Có.

Cơ chế tác dụng dược lý

Khác với quan niệm của nhiều người cho rằng thuốc “giết chết” vi khuẩn ngay lập tức, Tetracyclin thực chất là một kháng sinh kìm khuẩn.

Thuốc hoạt động bằng cách gắn vào tiểu đơn vị 30S của ribosom vi khuẩn, ức chế quá trình tổng hợp protein. Khiến vi khuẩn không thể phát triển và nhân lên, từ đó tạo điều kiện cho hệ miễn dịch của cơ thể tiêu diệt chúng triệt để.

Công dụng thực tế và chỉ định

Điều trị các bệnh nhiễm khuẩn tại mắt

Đây là công dụng chính của thuốc. Thuốc có hiệu quả cao đối với các bệnh lý:

• Viêm kết mạc (Đau mắt đỏ): Do nhiễm khuẩn.
• Bệnh mắt hột: Do vi khuẩn Chlamydia trachomatis gây ra (Lưu ý: Chlamydia là vi khuẩn, không phải nấm như một số nguồn tin sai lệch).
• Viêm bờ mi, lẹo mắt: Giúp giảm viêm và ngăn ngừa nhiễm trùng lan rộng.

Hỗ trợ điều trị nhiễm khuẩn ngoài da

Do đặc tính kháng khuẩn, thuốc cũng thường được bác sĩ chỉ định hỗ trợ trong các trường hợp:

• Vết thương hở nhỏ ngoài da, vết trầy xước để ngừa nhiễm trùng.
• Các nốt mụn nhọt, mụn viêm (tuy nhiên không phải là lựa chọn ưu tiên cho mụn trứng cá toàn phát vì chất mỡ dễ gây bít tắc lỗ chân lông).

Hiện nay có nhiều thông tin lan truyền cho rằng Tetracyclin mỡ mắt có thể chữa bệnh giang mai, viêm âm đạo hay làm sạch chân răng. Đây là những thông tin hoàn toàn sai lệch và phản khoa học.

• Không dùng cho vùng kín: Bôi thuốc mỡ kháng sinh bừa bãi vào vùng âm đạo có thể gây loạn khuẩn và viêm nhiễm nặng hơn.
• Không có tác dụng với giang mai: Bệnh này cần phác đồ kháng sinh toàn thân (uống/tiêm) chuyên biệt.

Hướng dẫn sử dụng thuốc mỡ Tetracyclin

Cách tra thuốc vào mắt

Vì thuốc mỡ có độ nhớt cao, việc tra thuốc cần sự khéo léo:

• Bước 1: Rửa tay thật sạch bằng xà phòng.
• Bước 2: Ngửa đầu nhẹ ra sau, dùng ngón tay kéo nhẹ mi mắt dưới xuống.
• Bước 3: Bóp nhẹ tuýp thuốc, tra một lượng nhỏ (khoảng 1cm) vào cùng đồ mi dưới.
• Bước 4: Nhắm mắt nhẹ nhàng và chớp mắt vài lần để thuốc dàn đều.

Lưu ý: Tuyệt đối không để đầu tuýp thuốc chạm vào mắt hay lông mi để tránh nhiễm khuẩn ngược vào tuýp thuốc. Do thuốc mỡ gây mờ mắt (nhòe thị lực) tạm thời, thời điểm tốt nhất để tra thuốc là trước khi đi ngủ buổi tối.

Cách bôi thuốc lên da

• Làm sạch vùng da bị thương bằng nước muối sinh lý.
• Lấy một lượng thuốc vừa đủ thoa lớp mỏng lên vùng da cần điều trị.
• Có thể dùng gạc vô trùng băng nhẹ nếu cần thiết.

Liều dùng khuyến cáo

Tần suất: Tra mắt hoặc bôi da từ 3 – 4 lần/ngày hoặc theo chỉ định riêng của bác sĩ.

Thời gian: Dùng thuốc liên tục đến khi triệu chứng thuyên giảm và dùng thêm 1-2 ngày để tránh tái phát. Tuy nhiên, nếu sau 3-5 ngày không đỡ, cần đi khám lại ngay.

Chống chỉ định và thận trọng đặc biệt

Đối tượng không nên sử dụng

• Người mẫn cảm hoặc dị ứng với nhóm kháng sinh Tetracyclin.
• Người đang lái xe hoặc vận hành máy móc (do thuốc gây mờ mắt tạm thời sau khi tra).

Phụ nữ mang thai và trẻ em

Phụ nữ mang thai và cho con bú: Tetracyclin được xếp vào nhóm D (có bằng chứng về nguy cơ). Thuốc có thể ảnh hưởng đến sự phát triển xương và mầm răng của thai nhi. Không tự ý sử dụng trừ khi có chỉ định bắt buộc từ bác sĩ chuyên khoa.

Trẻ em dưới 12 tuổi: Theo khuyến cáo của nhà sản xuất, thuốc chống chỉ định cho trẻ dưới 12 tuổi do nguy cơ làm biến đổi màu răng (răng xỉn vàng vĩnh viễn) và ảnh hưởng phát triển xương. Dù dạng thuốc mỡ hấp thu toàn thân ít hơn dạng uống, nhưng việc sử dụng cho trẻ nhỏ vẫn cần sự giám sát chặt chẽ của nhân viên y tế.

Tác dụng phụ có thể gặp phải

Khác với dạng uống gây nhiều tác dụng phụ toàn thân (suy thận, sốt…), thuốc mỡ tra mắt Tetracyclin 1% chủ yếu gây ra các phản ứng tại chỗ:

• Kích ứng mắt: Cảm giác châm chích, ngứa, chảy nước mắt hoặc đỏ mắt thoáng qua sau khi tra.
• Mờ mắt: Tầm nhìn bị nhòe trong vài phút do kết cấu mỡ của thuốc.
• Nhạy cảm với ánh sáng (Photosensitivity): Vùng da bôi thuốc hoặc mắt có thể trở nên nhạy cảm hơn với ánh nắng mặt trời, dễ bị rát hoặc sạm da.

Hình ảnh thuốc mỡ tra mắt Tetracyclin:

Đội ngũ biên tập viên nhà thuốc An Tâm

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm y tế: Bài viết này cung cấp thông tin để bạn tham khảo và hiểu rõ hơn về thuốc, không thể thay thế cho lời khuyên, chẩn đoán hay chỉ định từ bác sĩ. Thuốc Tetracyclin là thuốc kê đơn đặc trị có nhiều nguy cơ. Bạn tuyệt đối không được tự ý mua và sử dụng thuốc nếu chưa được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và kê đơn.